Röntgentechniek: de weg naar een betere diagnose

Kwalitatief inferieure röntgenopnamen maken het röntgenologisch onderzoek tot een frustrerende en stressvolle aangelegenheid in plaats van een welkome aanvulling op de klinische bevindingen. Röntgenopnamen van slechte kwaliteit bemoeilijken immers de interpretatie, waardoor er een vals negatieve diagnose en/of zelfs een vals positieve diagnose kan worden gesteld.

Het lijkt zo voor de hand liggend dat er geen genoegen moet worden genomen met kwalitatief slechte röntgenopnamen. In de praktijk blijkt helaas toch nog weleens het tegendeel.

In deze serie casuïstieken wordt daarom eens een keer niet zozeer stil gestaan bij de interpretatie van de röntgenopnamen, maar bij de beoordeling van de techniek.

Alle röntgenopnamen die in deze serie worden gebruikt, zijn door dierenartspraktijken ter beoordeling naar de radiologisch specialist gestuurd. Deze röntgenopnamen hebben dus allen de kwaliteitscontrole van de dierenartspraktijk doorstaan en waarschijnlijk is er door een eigenaar voor betaald.

 Het volledig doorlopen van deze module levert u een nascholingsbadge met 1 nascholingspunt op. Deze wordt automatisch aan uw nascholingsprofiel toegevoegd.

Een echografisch altijd zichtbare aandoening

Ready was de laatste tijd wat stiller en vertoonde sinds 2 dagen voor het consult anorexie, terwijl hij meer leek te drinken. Bij het klinisch onderzoek bleek de lichaamstemperatuur 39,3oC te bedragen en toonden de slijmvliezen van Ready zich bleekroze. Bij bloedonderzoek bleek er onder andere sprake van verhoogde nierwaarden (SDMA , Ureum en Creatinine) en een verlaagde haematocriet, waarna werd besloten om door te verwijzen voor nader echografisch onderzoek.

Ureter obstructie bij de kat

Ureter obstructie als gevolg van urolithiasis is een echografisch regelmatig gestelde diagnose als verklaring voor nierfalen bij de kat. Katten komen klinisch in de problemen als er beiderzijds een obstructie optreedt of als een kat om wat voor reden dan ook afhankelijk is van één functionerende nier waarvan de ureter vervolgens verstopt raakt. Om u een indruk te geven van het echografisch onderzoek van de ureteren zal in deze module middels drie casuïstieken de echografische diagnostiek van deze patiënten behandeld worden.

Bloed in de kattenbak

Wammes is een gecastreerde Europees Korthaar kater van 16 jaar die volgens de anamnese de  afgelopen 2 weken rood gekleurde urine plaste in zijn bak. Het urineren verliep verder niet anders dan anders. Bij het klinisch onderzoek waren behalve het vaststellen van haematurie verder geen abnormaliteiten waargenomen, waarna men besloot tot doorverwijzen.

De abnormale lever met normale waarden

De 10 jaar oude gecastreerde kater Brandy kwam bij de dierenarts ter consult, omdat hij de voorgaande week af en toe braakte terwijl hij dat anders vrijwel nooit deed. De eetlust van Brandy was goed en de ontlasting toonde zich niet afwijkend. Bij het klinisch onderzoek werden geen uitgesproken abnormaliteiten waargenomen. Hoogstens leek Brandy wat pijnlijk bij de palpatie van het mesogastrium. Er werd besloten tot een behandeling met een anti-emeticum (maropitant).

Futloze Icterische Patiënt

Pino is een 3 jaar oude gecastreerde Europese Korthaar kater die sedert enkele dagen wat futloos was. De eigenaren hadden Pino zo’n 3 maanden geleden overgenomen van een asiel. De afgelopen 2 weken was opgevallen dat Pino steeds meer dronk en steeds minder ging eten...

De verstopte kater

Verstopt in een verstopte kater die zich verstopt.

Feit is dat katers door overmatig drankgebruik worden veroorzaakt en dat een substantieel deel van de katers vernoemd wordt naar sterke drank. Zo ook patiënt Whisky, een gecastreerde Europees Korthaar kater van 1 jaar oud. De titel en het geslacht van Whisky doen misschien vermoeden dat het hier om urethra obstructie klachten gaat, doch niets is minder waar.

 

Longpatronen, een kort overzicht

Bij röntgen opnamen van de thorax is het erg belangrijk de verschillende long veranderingen te kunnen onderscheiden en daarmee een differentieel diagnose op te stellen. Om die veranderingen te kunnen herkennen, is het belangrijk te weten wat ze voorstellen en hoe ze eruit zien op een röntgen opname. Daarom een korte uitleg over de verschillende röntgenologische long patronen en waardoor ze veroorzaakt kunnen worden.

Weke delen toename in de thorax

De meest in het oog springende verandering bij thorax opnamen is een toename in weke delen opaciteit. Weke delen opaciteit komt zowel bij een alveolair als interstitieel patroon voor. Denk hierbij aan de vervanging van lucht in de alveoli door vocht, ontstekingscellen of tumorcellen bij het alveolaire patroon. Metastasen hebben ook weke delen opaciteit maar bevinden zich meestal in het interstitium en veroorzaken per definitie dan een interstitieel patroon.

Video: Röntgenfoto’s van de thorax

Bij het maken van röntgenfoto’s van de thorax blijkt de praktijksituatie niet altijd vergelijkbaar met wat er in de boeken staat … we hebben helaas niet altijd prachtige schoolvoorbeeld patiënten, waarbij het onderscheid tussen de diverse longpatronen vanaf meters afstand duidelijk zichtbaar is. Hoe kunt u ervoor zorgen dat u toch de juiste informatie uit deze casuïstieken weet te halen?

Dr. Edoardo Auriemma geeft in zijn video-presentatie antwoord op deze vraag. Met de bijbehorende uitgebreide quiz test u vervolgens uw kennis over dit onderwerp.

Een goed Quiz-resultaat en het bekijken van de video-presentatie Radiographic signs of lung disease levert u een speciale nascholingsbadge met 1,5 CPD-punten op! Deze wordt automatisch aan uw profiel toegevoegd.

Video: Radiographic signs of abdominal disease

Casuïstieken Echografisch onderzoek

De ideale patiënt waar het niet goed mee afloopt

Patiënten die ondanks alle inspanningen ons toch ontglippen blijven een hard gelag. Natuurlijk, niet iedere patiënt is te redden, maar er zitten ook wel eens patiënten tussen die wat meer in het geheugen blijven hangen dan anderen. Soms omdat het een dier is wat al jaren enthousiast over de vloer kwam en de dierenarts onvoorwaardelijk vrolijk is blijven begroeten. Soms omdat het een meer dan gemiddeld braaf dier is die zo op kan voor de titel “de ideale patiënt”. Soms omdat het leek of het dier er weer bovenop kwam en er dan toch weer tegenslag volgt. In deze aflevering van de echografie casus betreft het zo’n patiënt.

Een bijzondere miltmassa

Een 7 jaar oude vrouwelijke gecastreerde Noorse Boskat kwam bij Dierenkliniek Stevenshof op consult voor de jaarlijkse vaccinatie. Bij het klinisch onderzoek voorafgaande aan de vaccinatie werd een onregelmatig gevormde ongeveer mandarijn grote massa gepalpeerd in het mesogastrium. Volgens de eigenaar vertoonde de poes geen klachten, maar de eigenaar wilde wel graag weten waar deze massa vanuit ging. Hierom werd besloten de poes door te verwijzen voor nader echografisch onderzoek.

Donders...

De patiënt van deze casus betreft een gecastreerde Europees Korthaar kater van geschat vijf jaren oud en genaamd Donder. Geschat, want de het dier heeft een asiel verleden. Ongeveer een maand voor het echografisch onderzoek werd Donder uit het asiel gehaald met de opmerking dat hij bekend was met cystitis klachten. De nieuwe eigenaar kreeg met Donder tevens het advies mee een struviet verhelpend dieetvoer te blijven geven.

De oude ziek hond

Met enige regelmaat zult u wel eens op uw spreekuur een oude zieke hond ter onderzoek aangeboden krijgen. Zo ook in dit geval van een gecastreerde Samojeed teef van 14 jaar die zich sedert ongeveer 10 dagen niet lekker lijkt te voelen. Anorexie en braken treden daarbij het meest op de voorgrond. Bij het lichamelijk onderzoek leek het dier mogelijk iets gevoelig voorin het abdomen bij de buikpalpatie, maar echt uitgesproken was dit niet. Het aanvullend uitgevoerde bloedonderzoek leverde een verhoogd AF, GPT en galzuren op. Hierom werd de patiënt aangeboden voor aanvullend echografisch onderzoek van het abdomen.

De zichtbare onzichtbare

De mysterieuze titel van deze aflevering van de echografie casus zou zo een nieuwe aflevering van de avonturen van Suske en Wiske kunnen betreffen. Het was echter het avontuur van een zes jaar oud gecastreerd Jack Russel Terriër teefje. Het avontuur begon zo’n vijf weken voorafgaande aan het echografisch onderzoek tijdens één van de dagelijkse wandelingen. Ten tijde van deze wandeling kreeg de eigenaar de indruk dat het hondje iets had gevonden. Toen de eigenaar echter wilde kijken wat het was, kon deze niets vinden.

Een kat met anorexie

Anorexie is een frequent voorkomende klacht bij onze huisdieren en zo ook bij de patiënt van deze aflevering van de echografie casus. Het betreft een 14 jaar oude gecastreerde Europees Korthaar kater die ruim twee weken kampte met een gebrek aan eetlust. Bij de buikpalpatie was een verschil in grootte tussen beide nieren gevoeld, hetgeen reden was voor de verwijzing voor nader echografisch onderzoek.

Wat ruist daar door de bóóóórstkas?

Het zou zomaar door wijlen Toon Hermans in het verleden op de plaat gezet kunnen zijn. In tegenstelling echter tot wat er door het struikgewas ruiste was bij dit 11 weken oude Chihuahua teefje wel direct duidelijk wat het geluid veroorzaakte. De continue souffle (“machinekamergeruis”) die door de collega’s van Dierenkliniek Toolenburg te Hoofddorp werd geausculteerd was voor hen al kenmerkend voor een persisterende ductus arteriosus Botalli. Een soms na de geboorte niet sluitend vaat structuurtje tussen de aorta en de truncus pulmonalis waar de Italiaanse anatoom Leonardo Botallo, welke in de 16e eeuw leefde, zich onsterfelijk mee heeft gemaakt en welke tot de meest voorkomende congenitale afwijkingen behoort die zijn geassocieerd met het hart.

Een teefje met strangurie

 De patiënt in deze casus betreft een gecastreerde Beagle teef van acht jaar oud met als klacht dat ze gedurende meerdere weken lang over haar plas doet. Ze produceert daarbij meerdere kleine plasjes welke op het laatst niet meer voorstellen dan enkele druppels. Bij het bacteriologisch onderzoek was 1 Bacillus species kolonie gekweekt waarvan het laboratorium vermoedde dat het een contaminatie betrof. Behandeling met een antibioticum heeft klinisch niet geholpen en de klacht lijkt enkel in ernst toe te nemen